Zielnik

Brzoza brodawkowata

Betula pendula

Pień brzozy o białej, łuszczącej się korze z ciemnymi przebarwieniami i zwisające gałązki z drobnymi liśćmi, w słonecznym lesie.

Drzewo dorastające do 20–30 m, o smukłym pniu i białej korze — u młodych roślin gładkiej, u starszych spękanej na czarno-białe płaty. W Polsce gatunek rodzimy, pospolity na całym niżu i w niższych partiach gór. Karta opisuje liście, zbierane w kwietniu i maju.

Właściwości

Tradycyjnie opisywane zastosowanie: zwiększanie ilości wydalanego moczu i przepłukiwanie dróg moczowych.

Zastosowania

Liść brzozy jest przedmiotem monografii Europejskiej Agencji Leków, obejmującej tradycyjne stosowanie w celu zwiększenia ilości wydalanego moczu i przepłukania dróg moczowych przy niewielkich dolegliwościach, u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat. Surowiec zawiera flawonoidy (m.in. hiperozyd i kwercetynę), garbniki oraz triterpeny.

Jak rozpoznać

Drzewo zrzucające liście na zimę, osiągające zwykle od 20 do 30 m wysokości, o smukłym pniu i dekoracyjnej białej korze, która u młodych roślin jest gładka, a u starszych spękana na czarno-białe płaty. Można pomylić z: Brzoza omszona.

Występowanie

W Polsce jest gatunkiem rodzimym, pospolitym na całym niżu i w niższych partiach górskich.

Zbiór i surowiec

Surowiec: liście

Termin zbioru: kwiecień–maj

Źródła i uwagi redakcyjne

Karta książkowa „Zielnik Ziołowej Przystani”. Źródło treści: Leksykon ziół.xlsx. Monografia EMA/HMPC dla Betulae folium (tradycyjne stosowanie) — sprawdzona 21.09.2026; z niej pochodzą również przeciwwskazania podane w sekcji „Ostrożność”.