Zielnik

Mącznica lekarska

Arctostaphylos uva-ursi

Mącznica lekarska tworząca niski, płożący kobierzec na skalistym zboczu w górach — drobne, odwrotnie jajowate liście o zaokrąglonych końcach i czerwone owoce rozmieszczone pojedynczo wzdłuż pędów.

Zimozielona krzewinka o długich, płożących pędach, tworząca zwarte, niskie kobierce; liście skórzaste, odwrotnie jajowate, błyszczące. W Polsce rodzima, lecz niezbyt pospolita, spotykana głównie na północy kraju. Karta opisuje liść, zbierany wiosną i jesienią.

Właściwości

Tradycyjnie opisywane działanie: ściągające.

Zastosowania

Liść mącznicy jest przedmiotem monografii Europejskiej Agencji Leków, obejmującej tradycyjne stosowanie przy objawach łagodnych, nawracających infekcji dolnych dróg moczowych, takich jak pieczenie przy oddawaniu moczu lub częstsze oddawanie moczu — wyłącznie u dorosłych kobiet. Surowiec zawiera arbutynę i garbniki.

Jak rozpoznać

Tworzy długie, płożące pędy, silnie rozgałęzione i łatwo ukorzeniające się, dzięki czemu roślina rozrasta się w zwarte, niskie kobierce. Liście są skórzaste, eliptyczne lub odwrotnie jajowate, błyszczące na górnej stronie, ciemnozielone i zimozielone. Można pomylić z: borówka brusznica; bażyna czarna.

Występowanie

W Polsce jest rośliną rodzimą, lecz niezbyt pospolitą; spotykana głównie w północnej części kraju, w borach sosnowych i na wrzosowiskach.

Zbiór i surowiec

Surowiec: liście

Termin zbioru: marzec–kwiecień, wrzesień–październik

Źródła i uwagi redakcyjne

Karta książkowa „Zielnik Ziołowej Przystani”. Źródło treści: Leksykon ziół.xlsx. Monografia EMA/HMPC dla Uvae ursi folium — istnienie potwierdzone 22.09.2026.