Zielnik
Ostropest plamisty
Silybum marianum
Okazała roślina o masywnej łodydze i dużych, błyszczących liściach z białym, marmurkowym użyłkowaniem i kolczastymi brzegami; koszyczki purpurowe, pojawiają się od czerwca do sierpnia. W Polsce spotykana głównie w uprawie. Karta opisuje owoce, zbierane późnym latem.
Właściwości
Tradycyjnie opisywane działanie: przeciwutleniające.
Zastosowania
Owoce ostropestu są przedmiotem monografii Europejskiej Agencji Leków, która obejmuje wyłącznie stosowanie tradycyjne: łagodzenie objawów dolegliwości trawiennych, uczucia pełności i niestrawności oraz wspomagająco w czynności wątroby, u osób dorosłych. Komitet HMPC zaznacza, że dowody z badań klinicznych są ograniczone. Surowiec zawiera kompleks flawonolignanów określany jako sylimaryna.
Jak rozpoznać
Charakteryzuje się masywną, wzniesioną łodygą oraz dużymi, błyszczącymi liśćmi o wyraźnych białych marmurkowych plamach i kolczastych brzegach. Kwiaty są purpurowe lub fioletowe, zebrane w duże koszyczki kwiatowe, które pojawiają się od czerwca do sierpnia. Można pomylić z: ostrożeń; popłoch pospolity; oset.
Występowanie
W Polsce spotykana jest głównie w uprawie ogrodowej i na plantacjach zielarskich, rzadziej dziczeje na przydrożach i nieużytkach.
Zbiór i surowiec
Surowiec: nasiona / owoce
Termin zbioru: sierpień–wrzesień
Źródła i uwagi redakcyjne
Karta książkowa „Zielnik Ziołowej Przystani”. Źródło treści: Leksykon ziół.xlsx. Monografia EMA/HMPC dla Silybi mariani fructus — istnienie potwierdzone 22.09.2026.